เราคงเคยตั้งคำถามว่ามนุษย์เราสามารถเลือกที่จะเกิดหรือตายได้หรือไม่ ? สิทธิการเกิดและการตายเป็นเรื่องละเอียดอ่อน มนุษย์เราตั้งแต่วินาทีที่เราเกิด เราได้รับการรับรองการเกิดเพื่อจะมีสิทธิทางกฎหมาย ขณะที่การยุติการเกิดระหว่างการตั้งครรภ์ เป็นประเด็นปัญหาที่หลายฝ่ายให้ความสำคัญ การทำแท้งที่ผ่านมากฎหมายเดิมบอกไว้ว่า ‘ผู้หญิงที่ทำแท้งมีความผิดตามกฎหมาย’

ขณะนี้กฎหมายเรื่องการทำแท้ง ได้รับการแก้ไขให้ผู้หญิงที่ทำแท้งไม่มีความผิด โดยต้องมีระยะเวลาของการตั้งครรภ์อยู่ภายใน 12 สัปดาห์ การประกาศใช้กฎหมายมีการประกาศอย่างเป็นทางการ เมื่อวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2564

‘ราชกิจจานุเบกษา’ ลงประกาศพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ 24) พ.ศ. 2564  ซึ่งยกเลิกและแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา 2 มาตราคือมาตรา 301 และ 305 ซึ่งมีใจความสำคัญเกี่ยวกับการยุติการตั้งครรภ์ไม่เกิน 12 สัปดาห์ สามารถทำได้อย่างถูกต้องตามกฎหมายและแพทย์หรือผู้ประกอบวิชาชีพสามารถยุติการตั้งครรภ์หญิงอายุครรภ์ไม่เกิน 12 สัปดาห์ได้ด้วยเช่นกัน และหากหญิงมีอายุครรภ์ระหว่าง 12-20 สัปดาห์ก็ต้องผ่านการพิจารณาจากทางแพทย์ก่อนตามลำดับ

กฎหมายใหม่จะเอื้อให้กับ ผู้หญิงสามารถตัดสินใจจัดการกับร่างกายของตนเองได้ แต่ยังมีรายละเอียดปลีกย่อยอีกมากมายที่ต้องพิจารณาอย่างละเอียดอ่อน โดยเฉพาะอย่างยิ่งต้องปรึกษาผู้เชี่ยวชาญทางกฎหมาย

‘ทีมผู้เขียน’ สนใจประเด็นนี้เป็นอย่างมาก จึงได้ศึกษาข้อมูล ‘กฎหมายการทำแท้ง’ จากหลากหลายแหล่งอ้างอิง โดยสรุปประเด็นที่น่าสนใจดังนี้

กรณีแรก อายุครรภ์ไม่เกิน 12 สัปดาห์ โดยนับจากวันแรกของประจำเดือนล่าสุด หญิงตั้งครรภ์สามารถทำแท้งได้ไม่มีความผิด

กรณีที่สอง อายุครรภ์เกิน 12 สัปดาห์ แต่ไม่ถึง 20 สัปดาห์ นับจากวันแรกของประจำเดือนล่าสุดเช่นเดียวกัน ต้องเข้ารับการปรึกษาจากแพทย์อย่างละเอียด และมีแพทย์เป็นผู้ยุติการตั้งครรภ์ให้เท่านั้น

กรณีสุดท้าย อายุครรภ์เกิน 20 สัปดาห์แล้ว ช่วงเวลานี้ตัวอ่อนเจริญเติบโตเต็มที่แล้ว การจะทำแท้งได้จึงต้องเป็นกรณียกเว้น เพราะกฎหมายให้ความคุ้มครองกับตัวอ่อนที่อยู่ในครรภ์ด้วย เงื่อนไขที่สามารถให้ทำแท้งได้ เกี่ยวข้องกับประเด็น ได้แก่ ความเสี่ยงต่อเรื่องสุขภาพของหญิงผู้ตั้งครรภ์ สาเหตุการตั้งครรภ์อย่างไม่เหมาะสม เช่น ถูกข่มขืน ทารกในครรภ์มีภาวะผิดปกติ เป็นต้น

อย่างไรก็ตาม การจะตัดสินใจทำแท้งหรือไม่นั้น ต้องศึกษาทางกฎหมายอย่างละเอียด หญิงตั้งครรภ์ ญาติ ผู้เกี่ยวข้อง ต้องร่วมกันพิจารณาความเหมาะสม เพราะการให้กำเนิดหรือยุติหนึ่งชีวิตนั้น มีปัจจัยที่เกี่ยวข้องมากมาย การคิดวิเคราะห์อย่างรอบด้านจึงสำคัญมาก

ทั้งนี้เราเชื่อว่าทุกคนยังคงเฝ้าติดตามประเด็นปัญหาการทำแท้งในประเทศไทย ที่ยังคงมีการถกเถียงในมุมมองต่าง ๆ พร้อมกับตัวบทกฎหมายที่ในอนาคตสามารถปรับเปลี่ยนแก้ไขเพิ่มเติมได้อีก เพื่อให้เหมาะกับสภาพสังคมที่มีการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา รวมถึงคำนึงถึงความละเอียดอ่อนด้านจิตใจและการเคารพในความเป็นมนุษย์ซึ่งกันและกัน

ผลงานเขียนชิ้นนี้เป็นส่วนหนึ่งของรายวิชา CJR411,JR413 Newspaper Workshop, JR414 Magazine Workshop ภาคการศึกษาที่ 2/2563 คณะนิเทศศาสตร์ มหาวิทยาลัยกรุงเทพ อาจารย์ที่ปรึกษา ผศ.ณรงค์ศักดิ์ ศรีทานันท์

ขอขอบคุณข้อมูลและภาพประกอบ

  • ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.รณกรณ์ บุญมี รองคณบดีฝ่ายนวัตกรรมและการพัฒนา คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ (2564, มกราคม 26) ร่างพระราชบัญญัติแก้ไขประมวลกฎหมายอาญา ว่าด้วยความผิดฐานทำแท้งผ่านการพิจารณาของวุฒิสภาแล้วเมื่อวานนี้ฯ [เฟสบุ๊คสถานะอัพเดท]. สืบค้นเมื่อ 7 กุมภาพันธ์ 2564 จาก, https://www.facebook.com/RonnakornBunmee/posts/3701602006598524?__tn__=-UK*F
  • BRIEF: วุฒิสภาเห็นชอบร่างกฎหมาย แก้ ป.อาญา เรื่อง ‘ยุติการตั้งครรภ์’ แบบมีเงื่อนไขแล้ว, สืบค้นเมื่อ 7 กุมภาพันธ์ 2564 จาก, https://www.facebook.com/thematterco/posts/2803168473231870
  • ความผิดฐานทำให้แท้งลูก, สืบค้นเมื่อ 7 กุมภาพันธ์ 2564, จาก https://drive.google.com/file/d/1IOTalAwCf9LjxuXy81xI4bwv88JXISxs/view
  • พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา ฉบับที่ 24 พ.ศ.2564, สืบค้นเมื่อ 7 กุมภาพันธ์ 2564 จาก, http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2564/A/010/T_0001.PDF
  • เปิดกฎหมายอาญาแก้ไขใหม่ #ทำแท้งปลอดภัย ได้ในอายุครรภ์ 12 สัปดาห์. สืบค้นเมื่อ 7 กุมภาพันธ์ 2564 จาก, https://ilaw.or.th/node/5816
  • เมื่อ ‘การทำแท้ง’ เป็นสิทธิมนุษยชน ทำความเข้าใจการแก้ไขกฎหมายยุติการตั้งครรภ์ในไทย Posted On 8 March 2020 
  • ขอขอบคุณภาพประกอบ.

Writer

ณัฏฐนิชา ชมสา
อยากเป็นนักเขียนสุดเท่ห์ แต่จริง ๆ แล้วตัวเองเป็น “เป็ด” ที่ทำได้เกือบทุกอย่างแต่ไม่ shine ซักอย่าง แต่หลัง ๆ เราค้นพบแล้วว่าการเป็นเป็ดมันก็ไม่ได้แย่อย่างที่คิดซักเท่าไหร่ : )

Writer

ปวีย์ธิดา จิระสุทธิโรจน์
เป็นคนใจบาง บางวันชาบู บางวันหมูกระทะ